Böyle soru mu olur diyeceksiniz? Tabii ki yayalara hizmet ediyor, bunu bilmeyecek ne var diye de ekleyeceksiniz.
O zaman şunu sormak gerekir. Bir yolu karşıdan karşıya geçmek için gideceğimiz mesafe 15-20 metre, süre 15 saniye iken, 60 basamaklı bir üst geçidi geçmek için de yürüyeceğimiz mesafe 120-130 metre, bunun için harcadığımız süre de 3 dakikadır.
Bu sadece sağlıklı yayalar için verilen süredir. Peki ya engelliler, çocuklar, tekerlekli sandalyesi olanlar, bebek arabası olanlar ya da Pazar arabası olanlar ne yapacak? Onlar nasıl faydalanacak? Batman örneğinden yola çıkarak şöyle bir soru sorabiliriz. Bu üst geçitlerden kaç tanesinde yürüyen merdiven veya asansör var? Cevabınız sıfır olacak değil mi? Gerçekten de hiçbir üst geçitte ne asansör ne de yürüyen merdiven vardır.
Peki bu durumdaki insanlar bir yolu karşıdan karşıya geçmek için ne yapmaları gerekir? En az 100-200 metre yürümeleri gerekir değil mi? Hani üst geçitler insanlar içindi?
O halde tespiti doğru yapmak gerekir. Üst geçitler araba hegemonyası için inşa edilen ve araçların yavaşlamalarına gerek bırakmayacak şekilde inşa edilen köprülerdir. Çünkü şehirlerimiz insan odaklı değil, artık araba odaklıdır. İnsan odaklı olsaydı bu üst geçitlere en azından bir asansör veya yürüyen merdiven konulurdu. O zaman özel gereksinimli insanlar hiç zorlanmadan bu merdivenleri kullanabilirlerdi.
Diyeceksiniz ki büyük şehirlerde asansörü ve yürüyen merdiveni olan üst geçitler çok mu sağlam da her yere bunları inşa edelim. Önemli olan onları inşa etmek ve insanların hizmetine sunmaktır. İnsanlar ihtiyaç duyduklarına sahip çıkarlar. Bozulduğu zaman da tamir etmek belediyelerin görevi değil mi?
Bu üstgeçitlerin maliyeti ile çok daha fazla konforlu yaya geçitleri yapılabilir. Yaya güvenliği önemli ise bu her halükârda sağlanabilir. Kazalar da bu yaya geçitlerinin geniş yapılması ve geçiş butonlarının eklenmesiyle bertaraf edilebilir.
Yayaları yürüyüş yeri yaya geçitleridir. Kalp rahatsızlığı olan ya da dizlerinden hastalığı olanların bu üst geçitleri çıkarken çektikleri sıkıntıları bilmeden sadece yaya güvenliğini öne çıkararak üst geçitler inşa etmek insanı arka plana atmaktır. Oysa biz yaşanabilir şehirlerde yaşamak istiyoruz.