25 Eylül Tarihte Bugün Neler Oldu?
25 Eylül tarihinin detaylarını sizler
için derledik. Peki 25 Eylül'de kim doğdu, kim öldü, neler oldu? 25 Eylül
dünyada ne günü? İşte tarihe kazınan ve merak uyandıran 25 Eylül Tarihte
Bugün...
25 Eylül'de Meydana Gelen Olaylar
1396 - Yıldırım Bayezid, Niğbolu
Zaferi'ni elde etti. Niğbolu Savaşı Osmanlı ordusunun Macaristan, Roma-Cermen
İmparatorluğu, Fransa, Eflak, Lehistan, İngiltere Krallığı, İskoçya Krallığı,
Eski İsviçre Konfederasyonu, Venedik Cumhuriyeti, Genova Cumhuriyeti, St. Jean Şövalyeleri
askerlerinden oluşmuş bir Haçlı Ordusu'yla Tuna Nehri üzerinde bulunan Niğbolu
kalesi yakınlarında yaptığı ve Osmanlı’nın zaferiyle sonuçlanmış bir savaştır.
Bu savaş aynı zamanda Niğbolu Haçlı Seferi diye anılmakta olup Orta çağın
sonuncu büyük Haçlı Seferi olarak da nitelendirilmektedir.
1561 – Kanuni Sultan Süleyman’ın taht
kavgası nedeniyle İran’a sığınan oğlu Şehzade Bayezid oğullarıyla beraber idam
edildi. Saray kadınlarının ve Valide Sultanların yönetim işlerine parmağını
sokmaya başladıkları ve saray entrikalarının baş gösterdiği Kanuni Sultan
Süleyman döneminde tahta gözünü diken Şehzadelerin biri dışında hayatta kalma
şansının bulunmadığı amansız bir savaş söz konusuydu ve Hürrem Sultan’ın oğlu
olan Şehzade Sarı Selim’in dışındakiler, bu savaşta canlarını vereceklerdi.
Şehzade Bayezid tahta geçmek için önce umutlanacak daha sonra da babasının
karşı çıkması ve onu koruyan annesi Hürrem Sultan’ın ölmesi üzerine çareyi İran
Şahı’na sığınmada bulacak ardından İran Şahı ile yapılan anlaşma sonucu Bayezid
gelen cellatlara teslim edilerek bütün oğullarıyla beraber boğdurulacaktı.
1818 - Dünyada ilk kez bir insana
başka bir insanın kanı nakledildi ve kan nakli tıp tarihinde bir devrim ve
hayat kurtaran bir buluş olarak yerini almaya başladı.
1911 - İtalya, Osmanlı Devleti'ne
savaş ilan etti. İttihat ve Terakki Fırkası’nın kontrolüne giren Osmanlı,
devlet yönetiminde gösterdiği zafiyetler sonucunda Avrupa Devletleri’nin
iştahını kabartmış her biri bir taraftan hücuma başlamıştı. Birkaç yıl sonra
patlak verecek olan I. Dünya Savaşı’nda ise ihanet gibi bir hatanın içine
girecek olan İttihatçılar, Osmanlı’yı Almanya’nın safında dünyanın tüm güçlü
ülkelerine karşı savaşa sokacak ve 600 yıllık Osmanlı İmparatorluğu
dağılacaktı.
1917 - Lev Troçki, Petrograd Sovyeti
başkanı seçildi.
1925 - İstanbul'da, tulumbacı
teşkilâtının yerine, modern motorlu itfaiye teşkilâtı kuruldu.
1937 - İsmet İnönü Başbakanlıktan
çekildi. Kabineyi kurmakla Celal Bayar görevlendirildi. Bu dönemde Mustafa
Kemal’le arası açılan İsmet İnönü kenara çektiriliyor ve yerine başka
alternatifler deneniyordu.
1950 - Birleşmiş Milletler askerleri
Kore'de Seul'u ele geçirdi. Kore Savaşı 1950-1953 yılları arasında yapılan,
Kuzey Kore ile Güney Kore arasındaki savaştır. Soğuk Savaş'ın ilk sıcak
çatışması olmuştur. Savaş, ABD ve Müttefiklerinin, daha sonra da Çin Halk
Cumhuriyeti'nin müdahalesiyle uluslararası bir boyut kazanmıştır. Kore Savaşı
sonunda Kore'nin bölünmüşlüğü korunmuş ve bugüne kadar gelen birçok sorun miras
kalmıştır. Savaş, 2007'de Güney Kore ve Kuzey Kore arasında imzalanan barış
antlaşmasına değin kâğıt üzerinde devam etmiştir. Kore Savaşı’na Türkiye hiçbir
şekilde taraf olmamasına rağmen ABD’ye ve Batı blokuna şirin görünmek adına
katılmış ve bunun bir ödülü olarak NATO’ya alınmıştır.
1956 - İstanbul'da geniş çaplı
istimlâk çalışmaları başlatıldı.
1957 - Amerika Birleşik Devletleri'nin
Arkansas eyaletinde 9 siyah çocuğun beyazların bulunduğu okula gitmesi beyazlar
tarafından protesto edildi. 1,500 beyaz gösterici eylem yaptı; 7 kişi
tutuklandı. ABD’de şu ana kadar da dinmeyen beyaz ırkçılığı, dizginlenmeye
çalışıldığı o yıllarda iyice azgınlaşmış ve siyahlarla ilgili en küçük olumlu
bir adımın atılması karşısında şiddetli tepkilerle doruğa çıkmıştır.
1958 - Kemer Barajı ve Hidroelektrik
Santrali işletmeye açıldı.
1960 - Yassıada'da tutuklu bulunan
eski Cumhurbaşkanı Celâl Bayar, kemeriyle intihar girişiminde bulunduğu iddia
edildi. İddiaya göre Bayar, nöbetçi teğmen tarafından kurtarıldı.
1974 - Bilim adamları, aerosol
spreylerin ozon tabakasını tahrip ettiği konusunda uyarıda bulundu. Ne var ki
bu spreyler halen üretilmeye ve kullanılmaya devam etmektedir.
1979 - Arjantin Devlet Başkanı Juan
Peron'un eşi Eva Peron'un yaşam öyküsünü anlatan Evita müzikalinin prömiyeri,
Broadway'de yapıldı.
1982 - Türkiye'nin ilk kadın
Büyükelçisi Filiz Dinçmen, Amsterdam'da görevine başladı.
1988—Cezaevlerinde, siyasal
hükümlülerin haklarına kısıtlama getiren 1 Ağustos genelgesi uygulanmaya
başladı. Bu genelge, daha önce siyasal hükümlülerin normal haklara sahip olduğu
izlenimini verse de gerçekte 12 Eylül darbesiyle başlayan süreçte siyasal
mahkumların bütün insani hakları kısıtlanmıştı ve bu konuda son zamanlara kadar
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nden ihtar alınmaktaydı.
1993 - Karun Hazinesi Türkiye'ye getirildi.
1998 - Mafya lideri Alaaddin Çakıcı
ile telefonla görüştüğü belirlenen Devlet Bakanı Eyüp Aşık milletvekilliğinden
istifa etti. Aşık, bakanlık görevinden de istifa edeceğini açıkladı.
2001 - TEKEL'in Küba ile ortak kurduğu
TEKA Puro Fabrikası İstanbul'da açıldı.
25 Eylül'de Doğan Ünlüler
1683 - Jean-Philippe Rameau, Fransız
barok besteci (ö. 1764)
1897 - William Faulkner, ABD'li yazar
(ö. 1962)
1901 - Robert Bresson, Fransız
yönetmen (ö. 1999)
1906 - Dimitri Shostakovich, Rus
besteci (ö. 1975)
1915 - Ethel Rosenberg, SSCB
casusluğuyla suçlanıp idam edilen ABD Komünist Partisi üyesi (ö. 1953)
1932 - Adolfo Suárez, İspanyol
siyasetçi (ö. 2014)
1944 - Michael Douglas, ABD'li sinema
sanatçısı
1952 - Christopher Reeve, ABD'li sinema
sanatçısı (ö. 2004)
1955 - Karl-Heinz Rummenigge, Alman
futbolcu
1960 - İgor Bilanov, Ukraynalı
futbolcu
1961 - Mehmet Aslantuğ, Türk sinema ve
TV oyuncusu
1968 - Will Smith, ABD'li sinema
sanatçısı
1969 - Catherine Zeta-Jones, sinema
sanatçısı
1970 - Yavuz Çetin, gitarist-söz
yazarı (ö. 2001)
1976 - Chauncey Billups, NBA oyuncusu
1977 - Clea DuVall, ABD'li oyuncu
1980 - Clifford Joseph Harris, Rap
şarkıcısı
1985 - Gökhan Güleç, Türk futbolcu
1987 - Mustafa Yumlu, Türk futbolcu
25 Eylül'de Ölen Ünlüler
1939 - Ali Saip Ursavaş, Türk asker ve
siyaset adamı (d. 1885)
1970 - Erich Maria Remarque, Alman
yazar (d. 1898)
1980 - Lewis Milestone, Rus asıllı
ABD'li film yönetmeni (d. 1895)
1980 - John Bonham, İngiliz müzisyen
(d. 1948)
1984 - Walter Pidgeon, Kanadalı aktör
(d. 1897)
1991 - Klaus Barbie, (Lyon Kasabı)
Nazi savaş suçlusu (d. 1913)
1999 - Muhsin Batur, Türk asker (d.
1920)
2003 - Edward Said, ABD'li düşünür (d.
1935)
2003 - Franco Modigliani, Nobel
Ekonomi Ödülü sahibi, İtalyan asıllı ABD'li iktisatçı (d. 1918)
2003 - Donald Nicol, İngiliz tarihçi
ve Bizantolog (d. 1923)
2005 - Don Adams, ABD'li aktör ve
komedyen (d. 1923)
2007 - Marcel Marceau Fransız pandomim
sanatçısı (d. 1923)
2012 - Neşet Ertaş Türk halk ozanı (d.
1938)




