İdam Yasasına Sert Tepki: "Hukuk Bir İnfaz Aracına Dönüştü"

Batman Üniversitesi İdeal Gençlik Topluluğu Başkanı Yusuf Güneş tarafından okunan basın açıklamasında, İsrail Parlamentosu’nun Filistinli esirler için hazırladığı idam düzenlemesine ateş püskürüldü. Güneş, bu adımın uluslararası hukukun açık bir ihlali olduğunu belirterek, "Bu karar sıradan bir düzenleme değildir; 75 yıllık sistematik baskının ve 7 Ekim’den bu yana süren soykırımın en karanlık safhasıdır. İşgal rejimi, hukuku bir adalet mekanizması olmaktan çıkarıp bir infaz aracına dönüştürdüğünü tüm dünyaya ilan etmiştir" dedi.

Mescid-i Aksa’da 1967’den Bu Yana En Büyük Kuşatma

Açıklamada, İslam’ın üçüncü mukaddes haremi olan Mescid-i Aksa’daki ibadet kısıtlamalarına geniş yer verildi. 28 Şubat 2026’dan bu yana Müslümanların Aksa’ya girişinin engellendiği, Ramazan ayı boyunca kapıların kapalı tutulduğu ve bayramda dahi Harem-i Şerif’in prangalandığı vurgulandı. Öğrenciler, Aksa’nın kapatılmasının sadece bir ibadet engeli değil, onu işlevsizleştirerek tamamen yok etmeye yönelik sinsi bir planın ön hazırlığı olduğu uyarısında bulundu.

"İsrail Laftan Değil, Güçten Anlar"

Milli Görüş lideri merhum Necmettin Erbakan’ın "İsrail laftan değil, güçten anlar" sözüne atıfta bulunulan programda, İslam dünyasına somut adım çağrısı yapıldı. Başta İslam İşbirliği Teşkilatı olmak üzere ümmetin liderlerinin sadece kınama yayınlamakla yetinmemesi gerektiği, siyonist rejime karşı askeri, siyasi ve ekonomik yaptırımların bir an önce devreye alınmasının tarihi bir sorumluluk olduğu ifade edildi.

Bölgesel Direnişe Selam: "Ümmet Hattı Kenetlenmeli"

Filistin davasının sadece bir toprak meselesi değil, bir iman davası olduğu belirtilen açıklamada, bölgedeki direniş odaklarına da destek mesajı gönderildi. Lübnan, Yemen ve İran’ın işgale karşı verdiği mücadelenin ümmetin izzetini koruma mücadelesi olduğu vurgulanırken; Doğu Türkistan’daki asimilasyon politikaları ve mazlum halkların yaşadığı acıların da aynı küresel zulmün parçası olduğu hatırlatıldı.

Sumud Filosu’na Batman’dan Destek

12 Nisan’da yola çıkması beklenen "Sumud Filosu"nun küresel direnişi büyütecek kritik bir hamle olduğu belirtilen açıklamada, bu tür sivil inisiyatiflerin uluslararası kamuoyunu harekete geçirmek adına desteklenmesi gerektiği söylendi. Batmanlı gençler, bu kutlu yürüyüşün işgal rejimi üzerindeki baskıyı artıracak en somut yollardan biri olduğunu ifade etti.

Mezhepsel Ayrılık Değil, Vahdet Zamanı

Basın açıklamasının en dikkat çeken kısımlarından biri de birlik vurgusu oldu. Mezhepsel farklılıkların Müslümanların kendi iç meselesi olduğu, emperyalizme karşı tüm farklılıkların bir kenara bırakılarak tek bir "direniş hattı" kurulması gerektiği belirtildi. Gençler, "Bugün ayrılık zamanı değil, ümmet olarak vahdet içinde birleşme zamanıdır" diyerek bölünmüşlüğün siyonizme hizmet ettiğini vurguladı.

Sessiz Kalanlara Vebal Hatırlatması

Kudüs ve Gazze’de yaşananlara sessiz kalmanın kardeşlik hukukuna ihanet olduğu belirtilen açıklamada, "Her ihanetin dünya ve ahiret vebali vardır. Bu vebalin altında kalmamak için bedel ödemek gerekir" denildi. Batmanlı öğrenciler, sessiz kalarak zulmü seyredenlerin tarih huzurunda mahcup olacağını hatırlatarak her vicdan sahibini ayağa kalkmaya davet etti.

Sülhattin Gültekin'in okuduğu dua ile sona eren açıklamadan sonra kampüs bahçesinde tekbirler ve sloganlar yankılandı.

Mescid-i Aksa'nın 'güvenlik' bahanesiyle yaklaşık 40 gün ibadete kapatılmasının tarihi açıdan benzeri görülmemiş bir durum olduğunu belirten Çelik, Aksa'nın Hazreti Davut ve Hazreti Süleyman'dan bu yana kadim bir ibadet mekanı olduğunu vurgulayarak, geçmişte işgaller yaşansa da hiçbir dönemde tamamen ibadete kapatılmadığını ifade etti.

Yeniden ibadete açılmasının önemli olduğunu ancak işgal rejiminin aynı uygulamayı tekrarlayabileceğini belirten Çelik, İslam dünyasının daha duyarlı olması gerektiğini söyledi.

Çelik, ayrıca Mescid-i Aksa'nın yapısına zarar verilmiş olabileceğine dikkat çekerek, kapalı kaldığı süreçte detaylı inceleme yapılması çağrısında bulundu.

Tarihçi Mehmet Nuri Çelik

Çelik, 'Allah-u Teala'nın yeryüzünde ibadet edilmesi için inşa edilen ikinci ibadethanesi olan Mescid-i Aksa, 'güvenlik' bahanesiyle terör devleti israil tarafından 40 güne yakın bir süre ibadete kapatıldı ve Müslümanların girişi engellendi.' dedi.

'Kadim bir ibadet mekanıdır'

Çelik, Mescid-i Aksa'nın temellerinin Hazreti Davut ve Hazreti Süleyman dönemine dayandığını ve buranın kadim bir ibadet mekanı olduğunu vurgulayarak, 'Mescid-i Aksa'nın temelleri, ibadet amacıyla Hazreti Davut ve Hazreti Süleyman tarafından inşa edilen ibadethanelerin devamı olarak atılmıştır. Burası, uzun süre Allah-u Teala'ya ibadet edilmek üzere kurulan kadim bir mekandır. Tarih boyunca birçok devletin himayesine girmesine rağmen, hiçbir dönemde bugünkü israil yönetiminin yaptığı gibi tamamen ibadete kapatılmamış ve insanların girişi engellenmemiştir.' diye konuştu.

'40 günlük kapalılık büyük bir sıkıntıdır'

40 gün süren kapalılığın Müslümanlar açısından büyük bir sıkıntı oluşturduğunu dile getiren Çelik, şöyle devam etti:

'40 gün süren bu kapalılık durumu Müslümanlar açısından büyük bir sıkıntı, ayıp ve zor bir durumdur. Allah'a şükürler olsun ki bugün itibariyle, sabah namazından başlamak üzere ezanlar tekrar okundu ve Müslümanlar yeniden ibadet etmeye başladılar. Fakat israil terör devleti, her an canı istediği gibi Mescid-i Aksa'yı tekrar ibadete kapatabilir.'

'İslam dünyası baskı kurmalı'

Çelik, Mescid-i Aksa'nın yeniden kapatılmaması için İslam dünyasının daha duyarlı ve aktif olması gerektiğini belirterek şunları söyledi:

'Mescid-i Aksa'nın bir daha kapatılmaması, tamamen özgürlüğüne kavuşması ve Müslümanların eskiden olduğu gibi özgürce ibadet yapabilmesi için Müslüman devletlerin ve İslam toplumlarının daima uyanık olması, tedbir alması ve israil üzerine diplomatik baskı kurarak bu ibadet özgürlüğünü engelleyecek davranışlardan vazgeçirmeleri gerekmektedir.'

'Tarih boyunca işgal edildi, yeniden açıldı'

Tarihsel sürece de değinen Çelik, 'Geçmişe baktığımızda; 1099 yılında I. Haçlı Seferi sırasında Haçlılar Kudüs'ü işgal ettiklerinde, Mescid-i Aksa ve çevresi kiliseye çevrilerek uzun bir süre Müslümanlara yasaklanmıştır. Yaklaşık 100 yıl sonra Selahaddin, Kudüs'ü tekrar fethederek Mescid-i Aksa'yı özgürlüğüne kavuşturmuş ve ibadete açmıştır. Mescid-i Aksa bugünkü mimari halini ise Emeviler döneminde Halife Abdülmelik bin Mervan ve I. Velid zamanında almış, o günden bugüne kadar da genel olarak Müslümanların ibadetine açık tutulmuştur.' dedi.

'Mescid-i Aksa'ya yönelik girişimler sürüyor'

Çelik, bazı çevrelerin Mescid-i Aksa üzerinde ideolojik ve tarihsel iddialarla çeşitli girişimlerde bulunduğunu belirterek, şu ifadelere yer verdi:

'Yahudiler; sapkın fikirleri, ideolojileri ve tahrif edilmiş Tevrat'a dayanarak Mescid-i Aksa'nın altında kendilerine ait olduğunu iddia ettikleri mabetleri ortaya çıkarmak ve Mescid-i Aksa'yı ortadan kaldırmak için yıllardır girişimlerde bulunmaktadırlar. Sözde 'güvenlik' bahaneleriyle de canları her istediğinde burayı ibadete kapatıyorlar. Onlarca İslam devletine ve milyarlarca Müslüman'a rağmen küçücük israil devletinin bu cüreti kendinde bulup Mescid-i Aksa'yı kapatma gücünü ortaya koyması, biz Müslümanlar için büyük bir eksikliktir. Bir daha böyle bir durumun yaşanmaması için Müslümanların her türlü yolla girişimde bulunması şarttır.'

'Yapı mutlaka incelenmelidir'

Son olarak Çelik, Mescid-i Aksa'nın yeniden ibadete açılmış olmasına rağmen tehlikenin geçmediğini belirterek, şu çağrıyı yaptı:

'Bugün ibadete açılmış olsa da yarın başka bir bahaneyle Mescid-i Aksa'yı tamamen Müslümanlara ait bir cami olmaktan çıkarmak ve kendi emellerine hizmet eden bir yer haline getirmek için girişimleri devam etmektedir. Bu 40 günlük kapalı kaldığı süre zarfında, caminin altının, etrafının ve çevresinin çok iyi incelenmesi gerekir. israilin bu süre içerisinde yapıya zarar verecek bir girişimde bulunup bulunmadığı tespit edilmeli, bu tür saldırılar engellenmeli ve israilin buralara yaklaştırılmaması için İslam devletleri ciddi tepkiler göstermelidir.' (İLKHA)

İlk iki ayda 1,63 milyar dolarlık ihracat

Türkiye İstatistik Kurumu verilerine dayandırılan bültende, Gaziantep'in 2026 yılı Ocak ayında 804,3 milyon dolar, Şubat ayında ise 828,7 milyon dolar ihracat gerçekleştirdiği belirtildi.

Ocak-şubat döneminde toplam ihracat 1 milyar 633 milyon dolara ulaşırken, bu rakamın 2025'in aynı dönemine kıyasla yüzde 4,1 oranında azaldığı ifade edildi. Şubat ayında yaşanan artışla birlikte aylık bazdaki kayıpların sınırlı ölçüde toparlandığına dikkat çekildi.

Türkiye genelinde de sınırlı düşüş

Türkiye genelinde ise ihracatın yılın ilk iki ayında 41,36 milyar dolar seviyesinde gerçekleştiği, toplamda yüzde 1,3'lük düşüş yaşandığı bildirildi. Ocak ayında gerileme görülürken, şubat ayında yeniden artış kaydedildi.

Gaziantep'in payı yüzde 3,95

Gaziantep'in Türkiye ihracatındaki payının Ocak-Şubat döneminde yüzde 3,95 olarak hesaplandığı belirtilen bültende, ilin her iki ayda da Türkiye genelinde en fazla ihracat yapan 6'ncı il olma konumunu koruduğu kaydedildi.

En fazla ihracat Irak'a yapıldı

Gaziantep'in en fazla ihracat yaptığı ülkeler arasında Irak ilk sırada yer aldı. ABD ve Suriye ise Irak'ı takip etti.

Şubat ayında Ürdün'ün ilk 10 ülke arasına girdiği, Libya'nın ise listeden çıktığı bilgisi paylaşıldı.

Asya pazarı ağırlığını koruyor

Kıtalara göre ihracat dağılımında Asya'nın yüzde 40,8 ile ilk sırada yer aldığı belirtilirken, Avrupa'nın yüzde 26,8, Afrika'nın yüzde 18,1 ve Kuzey Amerika'nın yüzde 12,6 pay aldığı aktarıldı.

Özellikle Orta Doğu ülkelerine yapılan ihracatın, Gaziantep'in dış ticaretinde belirleyici rol oynadığı ifade edildi.

Küresel gelişmeler ticareti etkiliyor

Bültende, küresel ekonomik gelişmelerin ihracat üzerindeki etkilerine de değinildi. Orta Doğu'da yaşanan gerilimler nedeniyle enerji fiyatlarında dalgalanma yaşandığı, bunun da ticaret üzerinde baskı oluşturduğu belirtildi.

Öte yandan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın politika faizini sabit tutması, ABD'nin gümrük vergisi planları ve Avrupa Birliği'nin yeni sanayi politikalarının da dış ticaret üzerinde etkili olabilecek gelişmeler arasında yer aldığı ifade edildi.

Uluslararası iş birliği fırsatları sunuldu

Bültende ayrıca Avrupa İşletmeler Ağı kapsamında çeşitli ülkelerden firmaların iş birliği çağrılarına yer verildi. Farklı sektörlerde üretim, tedarik ve ortaklık arayışlarının bulunduğu belirtilerek, Gaziantepli firmaların küresel pazarlarda daha etkin rol almasının hedeflendiği kaydedildi. (İLKHA)

İlk kesinti, Aşağıocak, Özlüce, Işıkyaka, Yüce, Aykut, Çankaya, Bilge, Derecik, Atlıca, Kışlak, Yukarıocak, Yayla ve Sultanköy mahallelerinde saat 09.00 ile 12.00 arasında gerçekleştirilecek. Bu kesintinin, Sultanköy kabininden Özlüce çıkışında yapılacak hat aktarım çalışması nedeniyle uygulanacağı belirtildi.

İkinci kesinti ise Nur (Akıncı), Kuyulu, Sakalar, Çatak, Karademir, Çalışlı, Arpatepe, Hüyüklü, Yukarıhatunlu, Yaylı ve Buğday mahallelerinde saat 09.00 ile 17.00 arasında olacak. Bu bölgelerde “Kuyulu çıkışı açma” çalışması kapsamında enerji verilemeyecek.

Öte yandan Çabuk, Yenişehir ve Gül mahallelerinde de saat 10.00 ile 15.00 arasında elektrik kesintisi uygulanacak. Kesintinin, su pompası ve hava radar çıkışı primer pano onarım çalışması nedeniyle yapılacağı ifade edildi.

Yetkililer, çalışmaların planlanan saatler içinde tamamlanmasının hedeflendiğini belirterek, vatandaşların mağduriyet yaşamamaları için gerekli tedbirleri almaları çağrısında bulundu.

İşte Batman’ın mahalle mahalle emanet edildiği isimlerin tam listesi:

Batman Merkez Mahalle Muhtarları

Batman merkezdeki mahallelerde tecrübeli isimlerin yanı sıra genç ve dinamik muhtarlar da görev başında. İşte o isimler:

• Akyürek: Mervan Oğuzhan
• Aydınlıkevler: Abdulkerim Ak
• Bağlar: Cuma Kaplan
• Bahçelievler: Mustafa Yıldız
• Bayındır: Kaya Kural
• Belde: Cihan Akburak
• Beşevler: Eyüp Keskin
• Cudi: Serdar Yelboğa
• Cumhuriyet: Zeki Yasak
• Çamlıca: Selahaddin Yıldız
• Çamlıtepe: Vedat Çelik
• Çarşı: Ömer Çerçel
• Çay: Niyazi Alpe
• Fatih: Resul İnan
• Gap: Mahmut Yıldız
• Girbereşik: Hasan Güneş
• Gültepe: Emrah Sarsılmaz
• Güneykent: Salih Cihan
• Hilal: Mehmet Şirin Çelikbilek
• Huzur: Vahdettin Adlığ
• Hürriyet: Abdulselam Akgül
• İluh: Mehmet Ali Sakar
• İrmi: Metin Tatsız
• Kardelen: Ayetullah Ak
• Karşıyaka: Ercan Önal
• Kısmet: Tahir Cangir
• Korik: Yusuf Oran
• Kültür: İlyas Tezdiğ
• Meydan: Faysal Eren
• 19 Mayıs: Mehmet Kolaldıran
• Pazaryeri: Hamdin Keskin
• Petrol: Felemez Oğuz
• Petrolkent: Şükrü Aydın
• Pınarbaşı: Lokman Polat
• Raman: Selahattin Acar
• Sağlık: Fatma Türkan
• Seyitler: Süleyman Rüzgar
• Site: Şemsettin Örnek
• Şafak: Abdulmenaf Aktaş
• Şirinevler: Hakkı Yorulmaz
• Tilmerç: Ekrem Beydüz
• Yenimahalle: Bilal Bakır
• Yenişehir: Hasan Çınar
• Yeşiltepe: Mehmet Barut
• Ziyagökalp: Masum Padir

Balpınar Beldesi Mahalle Muhtarları

Batman merkeze bağlı Balpınar beldesinde de mahallelerin sorunlarını takip eden muhtarlar şu isimlerden oluşuyor:

• Segirkan: Abdullah Aslan
• Seyrantepe: Ramazan Altınsaç
• Yeniköy: Serdin Oğuz
• Yenimahalle: Şükrü Bozkurt

Ziyaret sırasında şantiye alanını gezen Müftü Durmuş, inşaatın teknik detayları ve ilerleyişi hakkında yetkililerle bir araya geldi. Çalışmaların mevcut seyri ve hedeflenen takvim üzerine kapsamlı bilgiler alan Durmuş, projenin planlanan doğrultuda sorunsuz ilerlediğini belirtti.

“En Kısa Sürede İbadete Açmayı Hedefliyoruz”

İnceleme sonrası değerlendirmelerde bulunan Müftü Ahmet Durmuş, camilerin toplumsal hayattaki önemine vurgu yaparak şunları söyledi:

"Mahmudiye Camii inşaatımız planladığımız şekilde yükseliyor. Ekiplerimiz titizlikle çalışmaya devam ediyor. Amacımız, bu güzel ibadethaneyi en kısa sürede tamamlayarak vatandaşlarımızın hizmetine açmak ve mahalle sakinlerimizi camimizle buluşturmaktır."

Mahmudiye Camii’nin tamamlanmasıyla birlikte bölgenin önemli bir ihtiyacının karşılanması beklenirken, Müftü Durmuş inşaatın bitirilmesi noktasında her türlü desteğin sürdürüleceğini ifade etti.

Korik Mahallesi
Saat 09.00 – 11.00 arasında akım trafosu değişimi nedeniyle elektrik kesintisi uygulanacak.

Yenişehir, Güneykent, Seyitler, Kardelen, İrmi ve Kuyubaşı Mahalleleri
Saat 10.00 – 14.00 arasında role otomasyon çalışması sebebiyle kesinti yaşanacak.

Seyrantepe Mahallesi
Saat 10.30 – 11.30 arasında tesisat kontrolü nedeniyle elektrik verilemeyecek.

Raman Mahallesi
Saat 11.30 – 12.30 arasında akım trafosu değişimi çalışmaları kapsamında kesinti yapılacak.

Pazaryeri Mahallesi
Saat 13.30 – 15.00 arasında direk okuma çalışması nedeniyle elektrik kesintisi uygulanacak.

Batman’da şehir merkezinden geçen İluh Deresi’nin Huzur Mahallesi ile İluh Mahallesi sınırlarında kalan bölümlerinde parmaklıkların ya kırık olduğu ya da tamamen bulunmadığı görülüyor. Evlerin ve yaşam alanlarının hemen yanı başından geçen dere, gerekli önlemler alınmadığı için ciddi risk oluşturuyor. Basında da sık sık gündeme gelen bu sorunun çözümü için bir türlü harekete geçilmiyor.

“Çocuklarımız İçin Endişeliyiz”

Mahalle sakinleri, özellikle çocukların dere kenarında oynadığını belirterek durumun ciddiyetine dikkat çekiyor. Vatandaşlar, kontrolsüz alanların her an bir kazaya yol açabileceğini ifade ederek yetkililerden acil çözüm talep ediyor.

Bölge halkı, “Her gün çocuklarımız burada oynuyor. Bir anlık dikkatsizlik büyük bir faciaya dönüşebilir” diyerek endişelerini dile getiriyor.

Kazalara Davetiye Çıkarıyor

Dere kenarındaki koruyucu parmaklıkların eksikliği yalnızca çocuklar için değil, tüm mahalle sakinleri için tehlike oluşturuyor. Özellikle gece saatlerinde görüşün azalmasıyla birlikte düşme ve boğulma riski daha da artıyor. Vatandaşlar, bu durumun adeta kazalara davetiye çıkardığını vurguluyor.

“Karşıyaka’daki Çalışmalar Burada da Yapılsın”

Mahalle sakinleri, İluh Deresi’nin Karşıyaka Mahallesi tarafında yapılan düzenleme, bakım ve çevre iyileştirme çalışmalarını örnek göstererek aynı hizmetin kendi bölgelerinde de hayata geçirilmesini istiyor.

Park alanları, yürüyüş yolları ve güvenlik önlemleriyle dere çevresinin daha yaşanabilir hale getirilmesi talep ediliyor.

Yetkililere Çağrı

Vatandaşlar, İluh Deresi’nin bu kısmının kaderine terk edildiğini belirterek, gerekli bakım ve onarım çalışmalarının bir an önce başlatılmasını istiyor.

Mahalle halkı, hem can güvenliği hem de yaşam kalitesinin artırılması adına yetkililerin acil adım atmasını bekliyor.

Verimlilik artışı ve ekonomik kazanç öne çıkıyor

Bilişim uzmanlarına göre yapay zekanın en önemli olumlu etkisi verimlilik artışı. Araştırmalar, yapay zeka kullanılan iş süreçlerinde üretkenliğin yüzde 14'ün üzerinde arttığını ortaya koyuyor. Şirket yöneticilerinin yarısından fazlası da yapay zeka sayesinde verimlilik ve gelir artışı sağladıklarını ifade ediyor. Ayrıca yapay zeka becerilerine sahip çalışanların maaşlarının ortalama yüzde 56 daha yüksek olması, bu teknolojinin ekonomik değer oluşturduğunu gösteriyor.

Olumsuz etkiler: Eşitsizlik ve etik sorunlar

Bununla birlikte yapay zeka bazı önemli sorunları da beraberinde getiriyor. Uzmanlar, algoritmik önyargıların ayrımcılığa yol açabileceğini, veri gizliliği ihlallerinin ise ciddi ekonomik ve sosyal sonuçlar doğurabileceğini belirtiyor. Ayrıca sahte içerik üretimi (deepfake) ve bilgi kirliliği, kamuoyunun doğru bilgiye ulaşmasını zorlaştıran yeni tehditler arasında yer alıyor.

En büyük riskler: Güvenlik, kontrol ve şeffaflık

2025 tarihli risk raporlarına göre yapay zekanın en kritik riskleri arasında; otonom silah sistemleri, siber güvenlik tehditleri, veri ihlalleri ve kontrol edilemeyen sistem senaryoları bulunuyor. Ayrıca karar alma süreçlerinde şeffaflık eksikliği ve insan bağımsızlığının zayıflaması da önemli riskler olarak öne çıkıyor. Avrupa Birliği'nin yürürlüğe giren Yapay Zeka Yasası gibi düzenlemeler, bu riskleri kontrol altına alma çabasının bir sonucu olarak değerlendiriliyor.

İş gücü dönüşüyor: Meslekler yok olmuyor, değişiyor

Yapay zekanın iş gücü üzerindeki etkisi ise 'dönüşüm' olarak tanımlanıyor. Araştırmalar, bazı mesleklerin ortadan kalkabileceğini ancak aynı zamanda yeni iş alanlarının da ortaya çıkacağını gösteriyor. Örneğin 2030'a kadar milyonlarca işin kaybolabileceği, buna karşılık daha fazla sayıda yeni işin oluşabileceği öngörülüyor. Özellikle rutin ve tekrarlayan işler risk altındayken, analitik düşünme ve üreticilik gerektiren alanların önem kazanacağı belirtiliyor.

Gelecek senaryosu: İnsan ve yapay zeka iş birliği

Uzmanlara göre yapay zeka gelecekte insanın yerini tamamen almayacak; aksine insanla birlikte çalışan bir sistem haline gelecek. Yapay zeka destekli ekonomilerde ülkeler arasındaki rekabetin veri gücü ve teknoloji kapasitesi üzerinden şekilleneceği ifade ediliyor. Bu nedenle eğitim sistemlerinin dönüşmesi, yeni becerilerin kazanılması ve etik çerçevelerin oluşturulması kritik önem taşıyor.

Sonuç olarak; genel değerlendirmeye göre yapay zeka, insanlık tarihinin en dönüştürücü teknolojilerinden biri olarak görülüyor. Verimlilik, ekonomik büyüme ve inovasyon açısından büyük fırsatlar sunan bu teknoloji; doğru yönetilmediğinde ise güvenlik, etik ve toplumsal riskleri beraberinde getirebilir. Uzmanlar, yapay zeka çağında başarı için 'teknolojiye uyum + etik yönetim' dengesinin kritik olacağı görüşünde birleşiyor. (İLKHA)

Di daxuyaniyekê de, Komîteya Navneteweyî ya Xaça Sor mirin û wêrankirina deverên qerebalix ên Lubnanê piştî êrîşên hovane yên îsraîlê şermezar kir.

Komîteya Navneteweyî ya Xaça Sor di daxuyaniya xwe de diyar kir ku çekên giran ên teqemenî yên berfireh bêyî hişyariyek pêşwext deverên qerebalix, tevî Beyrûtê, hedef girtin.

Daxuyaniya komîteyê wiha bû: "Her rêkeftineke berfireh a derbarê herêmê de divê ewlehî, parastin û rûmeta sivîlên li Lubnanê li ber çavan bigire. Piştî zêdetirî pênc hefteyan şer, gel bi lezgînî pêdivî bi bidawîanîna tundûtûjiyê heye."

Komîteya Xaça Sor a Navneteweyî tekez kir ku Xaça Sor a Lubnanê 100 ambûlans şandiye da ku welatiyan ji herêmê derxîne û birîndaran veguhezîne nexweşxaneyên li seranserê welat. Her wiha destnîşan kir ku navendên tenduristiyê yên ku jixwe qerebalix in, ji bo mijûlbûna bi herikîna birîndaran zehmetiyan dikişînin, di heman demê de hinek kes di bin kavilan de asê mane.

Komkujiyên hovane yên rejîma îşxalker li dijî gelê Lubnanê piştî wê yekê pêk hatin ku Serokwezîrê Pakistanê Şehbaz Şerîf doh di saetên destpêkê de ragihand ku Îran, Emrîka û hevalbendên wan li ser agirbestek tavilê li hev kirine ku Lubnan û herêmên din jî di nav xwe de bigire.

Lê belê, rejîma îşxalker bi zêdekirina komkujiyan li deverên cûda yên Lubnanê, peymana agirbestê li Lubnanê îxlal kir. (ÎLKHA)

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski ise ateşkese uyacaklarını belirterek 'Ukrayna, karşılıklı adımlara hazır olduğunu defalarca ifade etti.' dedi.

Ateşkesin, 'Ortodoks Paskalyası' dolayısıyla her iki ülkede de kutlamalara denk gelecek şekilde planlandığı bildirildi. (İLKHA)

Araçlar yollarda ilerlemekte güçlük çekerken, Karayolları ekipleri Erzurum-Bingöl kara yolunda kar temizleme çalışması yürüttü.

İl Özel İdare ekipleri ise köy yollarında yaşanabilecek olumsuzluklara karşı hazır bekletildi. (İLKHA)

Batman İl Millî Eğitim Müdürlüğü koordinesinde düzenlenen seminere İl Millî Eğitim Müdürü Yaşar Ciğer, Şube Müdürleri Edip Altun ve Ömer Çiçek, çok sayıda öğretmen ve projeden faydalanan Suriyeli aileler katıldı.

Batman Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. İlhan Çiçek, ailelere yönelik gerçekleştirdiği sunumda çocuk gelişimi ve eğitim süreçlerinin şifrelerini paylaştı. Program süresince dil bariyerini aşmak adına Yeminli Tercüman Hasip Özel tarafından eş zamanlı Arapça çeviri desteği sağlandı.

Seminerin Odak Noktası: Bütüncül Destek

Öğrencilerin sadece akademik değil, sosyal ve ruhsal gelişimlerini de merkeze alan seminerde şu kritik başlıklar masaya yatırıldı:

Psiko-Sosyal ve Duygusal Destek: Göç ve uyum sürecindeki çocukların duygusal dünyalarını anlamak için ebeveynlerin sergilemesi gereken yaklaşımlar anlatıldı.

Akademik Başarıda Ailenin Rolü: Velilerin, çocuklarının ders çalışma alışkanlıklarını ve okul motivasyonlarını nasıl artırabileceğine dair pratik bilgiler paylaşıldı.

Güçlü Okul-Aile İş Birliği: Eğitim süreçlerinin başarısı için okul yönetimi ve öğretmenlerle sürekli iletişim içinde olunmasının önemi vurgulandı.

İl Millî Eğitim Müdürü Yaşar Ciğer: "Eğitim ailede başlar, okulda şekillenir. Velilerimizin bu sürece bilinçli katılımı, çocuklarımızın toplumsal entegrasyonu ve akademik başarısı için en büyük anahtardır."

İnteraktif Katılım ve Plaket Takdimi

Velilerin merak ettikleri soruların yanıtlandığı soru-cevap bölümünün ardından program, teşekkür ve plaket takdimi ile sona erdi. Müdür Yaşar Ciğer, akademik katkıları için Doç. Dr. İlhan Çiçek’e ve çeviri desteğiyle iletişimi kolaylaştıran Hasip Özel’e teşekkür ederek plaket takdim etti.

Bu anlamlı buluşma, Batman’da yürütülen entegrasyon çalışmalarının sadece öğrencilerle sınırlı kalmadığını, ailelerin de sürecin aktif bir parçası haline getirildiğini bir kez daha kanıtladı.

Batman Belediyesi İtfaiye Müdürlüğü’nde görevli uzman eğitmenler tarafından verilen bilgilendirme eğitimleri yılın tamamında aralıksız devam ediyor.

Batman genelindeki okul öncesi, ilkokul ve ortaokul öğrencilerine yönelik düzenlenen eğitimlerde; derslerde öğrenilen teorik trafik bilgilerinin uygulamaya dökülmesi amaçlanıyor.

Bu sayede öğrencilerin trafik kurallarına uygun davranışlar geliştirmesi, trafik kültürünün oluşması ve trafik kazalarının en aza indirilmesi hedefleniyor.

Eğitim programları kapsamında ayrıca; “Yangın Bilinci”, “Afet ve Acil Durum Bilinci”, “Sağlıklı Yaşam Bilinci” ve “Çevre Bilinci” konularında farkındalık oluşturularak çocukların çok yönlü gelişimine katkı sağlanıyor.

Belediye İtfaiye Müdürlüğü tarafından verilen “İtfaiye” ve “112 Acil Çağrı Merkezi” eğitimleri kapsamında, 2025–2026 eğitim-öğretim yılı içerisinde trafik eğitim parkında toplam 6.521 öğrenciye eğitim verildi. Bu öğrencilerin 3.255’inin kız, 3.266’sının ise erkek olduğu belirtildi.

Serokê Têkiliyên Derve yê HUDA PARê Huseyîn Îmîr di beşdarbûna xwe ya bernameyeke televîzyonê de, di derbarê êrîşên Emrîka û rejîma sîyonîst ên li dijî Îranê û pêvajoya agirbesta demkî ya piştî wê de nirxandin kir.

Serokê Têkiliyên Derve yê HUDA PARê Huseyîn Îmîr di bernameya Rehber TVyê de pêvajoya agirbestê ya ku ji ber êrîşên Emrîka û rejîma îşxalker a sîyonîst a li dijî Îranê derketiye holê nirxand. Îmîr diyar kir ku Emrîka û rejîma îşxalker di şerê 40 rojî de şikestinek mezin dîtine û xwest ku baregehên Amerîkî tavilê werin girtin û ji bo ewlehiya herêmê peymanek ewlehiyê ya herêmî were avakirin.

Emrîka û rejîma sîyonîst di demekê de ku pêvajoya danûstandinan berdewam dikir, êrîşî Îranê kirin.

Îmîr diyar kir ku ji bo têgihîştineke rast a pêvajoyê analîzeke berfireh a hevsengiyên 40 roj berê pêwîst e û tekez kir ku Emrîka nikare êrîşên ku di 28ê Sibatê de dest pê kirine ne ji raya giştî ya xwe û ne jî ji cîhanê re rewa bike. Îmîr diyar kir ku êrîş bi tevahî xizmetê ji polîtîkayên berfirehker ên rejîma îşxalker a siyonîst re dikin û got, "Îro, 40 roj berê, dema ku pêvajoyên danûstandinê berdewam dikirin, li Îslamabadê danûstandin dest pê dikin, Emrîka û rejîma sîyonîst bi hevpeymaniyeke hevbeş êrîşî Îranê kirin. Vê rewşê careke din eşkere kir ku Emrîka û rejîma îşxalker bi tevahî ne pêbawer in û hiqûqa navneteweyî paşguh dikin."

"Daxwaza wan a ji bo agirbestê ji bo vekirina Tengava Hurmuzê qebûlkirina têkçûnê ye"

Îmîr destnîşan kir ku rejîma îşxalker ji Tofana Eqsayê ya 7ê Cotmehê vir ve li Xezzeyê, Lubnanê, Sûrîyeyê, Yemenê û herî dawî jî li Îranê komkujî û qirkirin pêk tîne û li ser xwezaya agirbesta hatiye ragihandin axivî.

Îmîr diyar kir, "Rastî raya giştî dipirse, 'Wateya agirbestê ya îro ji bo vekirina Tengava Hurmuzê çi ye, dema ku ew 40 roj berê vekirî bû?' Daxwaza wan a agirbestê ji bo vegera rewşa 40 roj berê eşkere dike ku Emrîka û rejîma îşxalker di vî şerî de şikestinek mezin xwarine. Ti ji armancên diyarkirî nehatine bidestxistin; di rastiyê de, ew negihîştine armanca xwe."

"Divê helwesteke zelal li dijî kesên ku agirbestê îxlal dikin were girtin"

Îmîr, bi bîr xist ku plana agirbestê ya 10 maddeyî ya Îranê ne tenê Îranê, lê di heman demê de Lubnan, Yemen û Iraqê jî digire nav xwe û ev yek ji aliyê welatê navbeynkar Pakistanê ve jî hatiye piştrastkirin û got, "Welatên herêmî, bi taybetî Pakistan, divê li dijî êrîşên rejîma îşxalker a li ser Lubnanê û piştgiriya van îxlalkirinan ji aliyê Emrîkayê ve helwesteke zelal nîşan bidin. Aliyê ku agirbestê îxlal dike eşkere ye. Tevî vê yekê, bangkirina 'herdu aliyan' ji bo aramiyê û pabendbûna bi agirbestê ne adil e. Em îro şahidê dubarebûna van îxlalkirinan in ji ber ku helwesteke zelal li dijî rejîma îşxalker nehatiye girtin."

"Mînaka Ummanê eşkere ye; ji bo ewlehiya herêmê, divê baregehên Amerîkî werin girtin"

Îmîr diyar kir ku welatên herêmê bêçare nînin û Îranê, bi sûdwergirtina ji rewşa xwe ya jeopolîtîk di navbera 40 rojan de, Amerîka û rejîma dagirker neçar kir ku agirbestê îlan bikin û got: "Ji ber ku li Ummanê baregehên Amerîkî tune ne, ne êrîşek li dijî Îranê çêbû û ne jî tolhildanek li dijî Ummanê. Di navbera her du welatên cîran de ti pirsgirêk derneket û Umman li derveyî vî şerî ma. Lêbelê, ji ber ku ji welatên din ên Kendavê yên ku li ser axa xwe baregehên Amerîkî hene êrîş li dijî welatê me yê bira Îranê hatin kirin, li dijî van baregehan tolhildan çêbû. Van welatan ji bo şerekî ku ne yê wan bû bedelên giran dan. Ev rewş nîşan dide ku mînaka Ummanê divê ji bo tevahiya herêmê bibe mînak. Gava yekem ku divê ji bo ewlehî û aramiya herêmê were avêtin, girtina baregehên Amerîkî ye."

"Rejîma îşxalker ne tenê ji bo Îranê, ji bo Tirkiyeyê jî tehdîdek mezin e"

Îmîr tekez kir ku hevkariya bi hêzên emperyalîst ên demkî re zirarê dide têkiliyên mayînde yên bi welatên cîran re û ewlehiya herêmî dixe talûkeyê, û bal kişand ser pêwîstiya peymanek ewlehiyê ya xurt li herêmê.

Îmîr bal kişand ser pîvanên tehdîdên sîyonîst û gotinên xwe wiha bi dawî kir: "Gotinên Netanyahuyê qaşo Serokwezîrê rejîma îşxalker, 'Piştî ku em bi eksena Şîa re mijûl bibin, hedefa me dê eksena Sunnî be', di bersiva tedbîrên ewlehiyê yên herêmî de, mezinbûna talûkeyê nîşan dide. Rejîma îşxalker ne tenê ji bo Îran an Lubnanê, lê di heman demê de ji bo Sûrîye, Tirkîye, welatên Kendavê û Misrê jî tehdîdek mezin e. Pêwîst e ku ev tehdîd îro were naskirin û tedbîrên cîddî werin girtin." (ÎLKHA)

ABD-İran görüşmelerinin bu hafta sonu İslamabad'da yapılması bekleniyor. ABD heyetine Başkan Yardımcısı J.D. Vance, İran tarafına da Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf liderlik edecek.

Kırılgan ateşkes sürerken ABD Başkanı Donald Trump, İran'ın Hürmüz Boğazı'ndan petrol geçişine izin verme konusunda anlaşmaya uymadığını iddia etmişti.

Müzakereler öncesinde sosyal medya hesabından paylaşım yapan Trump, 'Bu bizim yaptığımız anlaşma değil.' dedi ve Tahran'ı gemilerden geçiş ücreti almaması konusunda tehdit etti.

Daha önce İran İslam İnkılabı Rehberi Mücteba Hamaney, boğazın yönetiminin 'yeni bir aşamaya' girdiğini söylemişti.

Öte yandan İran heyetinin Pakistan'a gittiği yönündeki iddialar ise İran tarafından yalanlandı. (İLKHA)

Sıcaklığın yükselmesiyle birlikte lastiğin yumuşak hamuru aşırı esneme yaparak performansı düşürüyor. Bu durum hem sürüş güvenliğini zayıflatıyor hem de kazalara zemin hazırlıyor.

Fren mesafesi ve yakıt tüketimine etkisi

Uzman verilerine göre, sıcak havalarda kış lastiği kullanımı fren mesafesini ciddi şekilde uzatıyor. Özellikle 20 derecenin üzerindeki sıcaklıklarda fren mesafesinde yüzde 20'ye varan artış görülebiliyor.

Bunun yanı sıra kış lastiklerinin yüksek yuvarlanma direnci motoru daha fazla çalıştırıyor. Bu da yakıt tüketiminde artışa yol açıyor. Bazı uzmanlar bu artışın yüzde 10'a kadar çıkabileceğini belirtiyor.

Artan yakıt tüketimi yalnızca ekonomik kayıp değil, aynı zamanda çevreye salınan emisyonların da yükselmesi anlamına geliyor.

Kış lastikleri nasıl saklanmalı?

Uzmanlara göre lastiklerin ömrünü uzatmak ve performansını korumak için doğru saklama büyük önem taşıyor. Genel öneriler şöyle sıralanıyor:

'Serin, kuru ve doğrudan güneş ışığı almayan ortamlarda muhafaza edilmeli. Lastikler temizlenerek saklanmalı, kimyasal temasından kaçınılmalı. Jantlı lastikler yatay, jantsız lastikler dik şekilde depolanmalı ve lastik basıncı kontrol edilerek uygun seviyede bırakılmalı.'

Yanlış saklama koşulları, lastik yapısının bozulmasına ve bir sonraki sezonda performans kaybına neden olabiliyor.

Sürücülerin en sık yaptığı hatalar

Uzmanlar, sürücülerin lastik kullanımı konusunda bazı yaygın hatalara dikkat çekiyor.

Mevsim geçişinde lastik değişimini geciktirmek, aşınmamış diye kış lastiğini yazın kullanmaya devam etmek, lastik basıncını düzenli kontrol etmemek ve dört mevsim lastikleri her koşulda yeterli sanmak.

Bu hatalar hem lastik ömrünü kısaltıyor hem de trafik güvenliğini ciddi şekilde riske atıyor.

Trafik güvenliği açısından öneriler

Uzmanlar, güvenli sürüş için en temel kuralın 'doğru lastiği doğru mevsimde kullanmak' olduğunu vurguluyor. Buna göre; hava sıcaklığı 7 derecenin üzerine çıktığında yaz lastiğine geçilmeli, uzun yolculuklar öncesinde lastik kontrolü yapılmalı, diş derinliği ve basınç düzenli olarak ölçülmeli ve mevsime uygun lastik tercih edilerek sürüş güvenliği artırılmalı.

Uzmanlara göre, lastikler aracın yol ile tek temas noktası olduğu için yapılacak doğru seçim, kazaların önlenmesinde kritik rol oynuyor.

Sonuç olarak yaz aylarında kış lastiği kullanımı; güvenlik, ekonomi ve çevre açısından ciddi riskler barındırıyor. Uzmanlar, sürücülerin bu konuda bilinçlenmesi ve mevsime uygun lastik kullanımını ihmal etmemesi gerektiği konusunda hemfikir. (İLKHA)

Hobicilerden çiftçilere kadar geniş bir kesim, tarla ve bahçelerini canlandırmak için fide alımına yöneliyor. Özellikle küçük ölçekli üretim yapan vatandaşların ilgisi dikkat çekiyor.

Bu yıl fide satışlarının, geçen yıllara kıyasla biraz daha yavaş başladığı ifade ediliyor. Satıcılar, bu durumun başlıca nedeninin bölgede etkili olan yağışlar ve hava koşulları olduğunu, bu nedenle çiftçilerin tarlalara girişte geciktiğini belirtiyor.

Hobi amaçlı ekim yapan vatandaşlar, hava koşullarına rağmen bahçelerinde hazırlıklarını sürdürürken, özellikle domates ve biber fidelerine olan talebin arttığı gözleniyor. Baharın ilerleyen günlerinde satışların daha da hız kazanması bekleniyor.

İsmail Toğluk

'Tüm çeşitlerimiz ve ürünlerimiz hazır'

Fide satıcılarından İsmail Toğluk 'Nisan ayındayız. Fidelerimiz gelmeye başladı, vakti geldi. Tüm çeşitlerimiz ve ürünlerimiz hazır. Hobicileri, balkoncuları, çiftçileri, herkesi bekliyoruz. Gelen oluyor ancak yağışlardan dolayı biraz kısıtlı. Yine de çok şükür yavaş yavaş hareketlenmeye başladık.' dedi.

'Fide ekiminin tam zamanı'

Yağışların çiftçileri zorladığını söyleyen Toğluk 'Şu an biber çeşitlerinin hepsi gelmiş durumda. Kaliforniya biber, süs biberleri, dolmalık, sivri, çarliston, kapya, acı dolma, jalapeno… Yani biberin her çeşidi mevcut. Tam zamanı diyebiliriz. Ancak bu sene yağışlardan dolayı biraz sıkıntı var. Yağışlar hem uzun sürdü hem de neredeyse her gün yağdığı için çiftçiler tarlalara giremiyor. Bu yüzden sıkıntı yaşıyorlar. Ama hobiciler ve küçük bahçesi olanlar ufak ufak almaya başladılar. Fiyatlar geçen seneye göre biraz daha pahalı. Bunun sebebi enflasyon, mazot, işçilik gibi maliyetlerin artması. Bu sene fiyatlar yaklaşık yüzde yirmi otuz daha yüksek.' ifadelerini kullandı.

'Ekim süreci mayıs ayının sonuna kadar devam edecek'

Toğluk, fiyat bilgisini de paylaştı: 'Şu an biber fideleri 7-8 lira, domates fideleri 10 lira, salkım domatesler 15 lira civarında. Meyve olarak karpuz, kavun ve çilek var. Karpuz ve kavun fideleri 12-15 lira arasında değişiyor. Ekim süreci mayıs ayının sonuna kadar devam edecek. Vatandaşlara tavsiyemiz, ekim yapacak olanların hazırlıklı olması. Bu sene yağışlardan dolayı biraz gecikme oldu ama sonuçta ekim yapılacak. İnsanlar birkaç gün gecikse de ekimlerini yapıyorlar.'

'Maliyetler artıyor, çiftçi zorlanıyor'

Maliyetlerin artmasının çiftçileri olumsuz etkilediğini ifade eden Toğluk 'Maliyetler artıyor. Çiftçi fidesini alıyor ama bunun kirası, gübresi, mazotu derken maliyet çok yükseliyor. Ürün para etmezse çiftçi zarar ediyor. Yine de ekecek olan ekmeye devam edecek çünkü başka bir geçim kaynağı yok. Köyde yaşayan insan ya çiftçilik yapacak ya hayvancılıkla uğraşacak. Herkesin bir işle meşgul olması gerekiyor.' diye konuştu.

'Kendi ihtiyacımızı karşılamak için üretiyoruz'

Bahçesinde yetiştirmek için fide aldığını söyleyen Abdullah Çelik 'Köyde erken ürün almak için tercih ediyoruz. Bizim orada erken çıkıyor fidanlarımız, bu yüzden erken hasat yapabiliyoruz. Domates aldık. İki çeşit aldık; asma fidanlar ile yatay fidanlar. Ayrıca birkaç tane de biber alacağız. Bahçeye ekeceğiz. Fiyatlar geçen seneye göre biraz artmış. Fidanların üzerine yaklaşık iki - iki buçuk lira zam gelmiş. Geçen sene 7 lira olan fidanlar bu sene 10 lira civarında. Çok büyük bir fark yok. Ev için alıyoruz, satmak için değil. Kendi ihtiyacımızı karşılamak için üretiyoruz. Köyde bahçelerimiz var, orada ekiyoruz.' dedi.

'Fiyatlar geçen seneye göre oldukça pahalı'

Bir diğer vatandaş Ekrem Yaşar ise 'Ufak bir bahçem vardı ve farklı fideler olsun diye pembe domates, salkım domates, salatalık ve diğer domates fidelerinden aldım. Bahçemde bunları ekiyorum. Bu fideleri satmak için değil, ev ihtiyacımızı karşılamak amacıyla ekiyoruz. Doğal oluyor. Doğal gübre kullanıyoruz. Gübre attığımızda daha doğal sebzeler elde ediyoruz. Fiyatlar geçen seneye göre oldukça pahalı. Geçen sene daha uygundu, bu sene ise 10-15 lira civarına çıkmış.' şeklinde konuştu. (İLKHA)

Mahalle Kültürü Sessizce Yok Oluyor

Bir zamanlar mahallelerin buluşma noktası olan bakkallar, yalnızca alışveriş yapılan yerler değil; aynı zamanda komşuluk ilişkilerinin güçlendiği sosyal alanlardı. Ancak son yıllarda artan zincir market sayısı ve değişen tüketim alışkanlıkları, bu kültürü geri dönüşü zor bir şekilde zayıflatıyor.

Mahalle bakkalları, müşterilerini tanıyan, onların ihtiyaçlarını bilen ve zor zamanlarında destek olan bir yapı sunarken; zincir marketlerin standart ve büyük ölçekli satış politikaları karşısında bu insani bağların giderek koptuğu belirtiliyor.

Artan Maliyetler Esnafı Zorluyor

Küçük esnafın en büyük sorunlarından biri de artan maliyetler. Toptan ürün fiyatlarının sürekli yükselmesi, kira giderleri, elektrik ve diğer işletme masrafları, bakkalların kâr marjını ciddi şekilde düşürüyor.

Zincir marketler büyük alım gücü sayesinde ürünleri daha ucuza temin edebilirken, küçük esnaf sınırlı bütçesiyle aynı avantajı yakalayamıyor. Bu durum raf fiyatlarına doğrudan yansıyor ve rekabeti neredeyse imkânsız hale getiriyor.

"Vatandaş Artık Çuvalla Değil, Kilo ile Alıyor"

Esnaf Zekeriya Doğan, temel gıda maddelerindeki fiyat artışının vatandaşın alım gücünü bitirdiğini belirterek, "Eskiden 5 kilo alan vatandaş şimdi 1 kilo alabiliyor. Çuval devri kapandı, artık her şey kilo ile satılıyor. Bizi en çok vuran ise dev zincir marketler. Onlar kamyonla ürün çekip ucuza satarken, biz sınırlı alım yaptığımız için fiyat farkıyla rekabet edemiyoruz. Şu an bizi ayakta tutan tek şey hâlâ devam ettirdiğimiz veresiye defteridir. Veresiye olmazsa bakkal kültürü tamamen yok olur" dedi.

Veresiye Defteri: Esnafın Son Kalesi

Batman’da birçok bakkal için veresiye defteri artık bir gelenek olmanın ötesine geçmiş durumda. Bu sistem, hem dar gelirli vatandaşların temel ihtiyaçlarını karşılamasına yardımcı oluyor hem de esnafın müşteri bağlılığını sürdürmesini sağlıyor.

Ancak esnaf, veresiye satışların da sürdürülebilir olmadığını vurguluyor. Tahsilatların gecikmesi veya yapılamaması, zaten zor durumda olan işletmeleri daha da kırılgan hale getiriyor. Buna rağmen birçok esnaf, “komşuluk hukuku” gereği bu uygulamadan vazgeçemiyor.

"30-40 Yıllık Esnafım, Böyle Kriz Görmedim"

Yılların esnafı Yusuf Demir ise 40 yıllık meslek hayatında ilk kez bu kadar ağır bir süreçten geçtiğini vurguladı.

Siftah yapmadan dükkân kapattıkları günlerin olduğunu söyleyen Demir, "AVM'ler ve her sokak başına açılan zincir marketler belimizi büktü. Bizim aldığımız fiyata onlar perakende satış yapıyor. Bu şartlarda küçük esnafın ayakta kalması imkânsız. Mahalle esnafı adeta can çekişiyor" ifadelerini kullandı.

Zincir Marketleşmenin Yayılma Hızı Endişe Yaratıyor

Batman’da son yıllarda özellikle mahalle aralarına kadar giren zincir marketler, küçük esnafın müşteri kitlesini daraltıyor. Aynı sokakta birden fazla zincir marketin açılması, rekabet dengesini tamamen değiştiriyor.

Esnaf, plansız büyümenin yalnızca küçük işletmeleri değil, uzun vadede yerel ekonomiyi de olumsuz etkileyeceğini savunuyor. Yerel tedarik zincirlerinin zayıflaması ve kazancın büyük şirketlere yönelmesi, şehir ekonomisinde dengesizlik oluşturuyor.

Tüketici Davranışları Da Değişti

Uzmanlara göre ekonomik koşullar, tüketicilerin alışveriş alışkanlıklarını da köklü şekilde değiştirdi. Daha ucuz ürün arayışı, kampanyalar ve toplu indirimler, vatandaşları zincir marketlere yönlendiriyor.

Ancak mahalle esnafı, sundukları güven ilişkisi, esneklik ve veresiye gibi avantajlarla hâlâ önemli bir boşluğu doldurduklarını belirtiyor.

Çözüm Önerisi: Sınırlama Getirilsin

Batmanlı esnafın ortak talebi, zincir marketlerin ve AVM'lerin açılışlarına, çalışma saatlerine ve yerlerine yasal bir sınırlama getirilmesi yönünde. Mahalle aralarına kadar giren bu yapıların kontrol altına alınmaması durumunda, geleneksel esnaf kültürünün tamamen tarih olacağı uyarısında bulunuluyor.

Esnaf temsilcileri, küçük işletmelere yönelik vergi indirimi, kira desteği ve kooperatifleşme gibi adımların da atılması gerektiğini ifade ediyor. Aksi halde, yıllardır süregelen mahalle bakkallığı geleneğinin yakın gelecekte yok olabileceği endişesi giderek büyüyor.

09,01,2026 Tarehli Manşetimiz